Depresja

Depresja to jeden z cz─Ö┼Ťciej wyst─Öpuj─ůcych obecnie problem├│w zdrowotnych. Depresja jest zaburzeniem afektywnym, czyli zaburzeniem nastroju. Mimo, ┼╝e okre┼Ťlenie ÔÇ× zaburzenia nastrojuÔÇŁ nie brzmi gro┼║nie, depresja to ci─Ö┼╝ka choroba, z kt├│r─ů trudno sobie poradzi─ç samemu, bez specjalistycznego leczenia farmakologicznego i psychoterapii.
Wszystkim nam zdarza si─Ö prze┼╝ywa─ç smutek, obni┼╝ony nastr├│j, poczucie rozczarowania czy te┼╝ bezsilno┼Ť─ç w okre┼Ťlonych trudnych sytuacjach ┼╝yciowych , takich jak problemy rodzinne , zdrowotne, zawody mi┼éosne czy te┼╝ rozczarowanie czyim┼Ť b─ůd┼║ te┼╝ w┼éasnym postepowaniem. Jest to normalne, podobnie jak odczuwanie rado┼Ťci, satysfakcji i dobrego samopoczucia ÔÇô wszystkie te odczucia s─ů wpisane w ludzk─ů egzystencj─ů.

Mo┼╝e jednak zdarzy─ç si e tak, ┼╝e ten obni┼╝ony nastr├│j przybiera posta─ç kliniczn─ů ÔÇô oznacza to, ┼╝e uniemo┼╝liwia osobie , kt├│ra do┼Ťwiadcza takiego obni┼╝onego nastroju normalne ┼╝ycie, wype┼énianie obowi─ůzk├│w, funkcjonowanie w rodzinie. Sprawia , ┼╝e osoba , kt├│ra go prze┼╝ywa mo┼╝e zagra┼╝a─ç sama sobie. Taki stan wymaga leczenia.

G┼é├│wne uczucia jakie prze┼╝ywa osoba w depresji to bardzo obni┼╝ony nastr├│j, rozpacz, poczucie braku sensu ┼╝ycia. Przy bardzo nasilonej depresji cierpienie jest tak du┼╝e, ┼╝e trudne do zniesienia. Dla zdrowej osoby, ten rodzaj cierpienia psychicznego jest niewyobra┼╝alny. Osoby cierpi─ůce z powodu stan├│w depresyjnych cz─Östo skar┼╝─ů si─Ö na to , ┼╝e nie potrafi─ů czerpa─ç przyjemno┼Ťci z ┼╝ycia. Czynno┼Ťci ┼╝ycia codziennego, kt├│re wcze┼Ťniej dawa┼éy im du┼╝o satysfakcji i rado┼Ťci, w stanie obni┼╝onego nastroju , nie tylko przestaj─ů by─ç przyjemne, ale s─ů wr─Öcz odbierane jako przykra konieczno┼Ť─ç . Osoba , kt├│ra jest w stanie obni┼╝onego nastroju , cz─Östo ma problem z podejmowaniem decyzji nawet w prostych kwestiach, kt├│re dla osoby zdrowej nie s─ů zauwa┼╝alne np. podczas codziennych zakup├│w.

W bardziej g┼é─Öbokich stanach depresyjnych dochodzi to sytuacji coraz mniejszej aktywno┼Ťci we wszystkich dziedzinach ┼╝ycia. Depresja ma tak┼╝e wp┼éyw na to, w jaki spos├│b osoba cierpi─ůca postrzega siebie i inne osoby ze swojego otoczenia. Osoby depresyjne maj─ů raczej niskie poczucie w┼éasnej warto┼Ťci, oceniaj─ů siebie negatywnie, a w stanie bardziej zaawansowanej depresji, mo┼╝e dochodzi─ç do samooskar┼╝ania, ci─ůg┼éego obwiniania si─Ö, i do postrzegania w┼éasnej sytuacji jako ca┼ékowicie beznadziejnej. W tak zaawansowanym stanie depresyjnym mog─ů si─Ö pojawia─ç my┼Ťli i zachowanie samob├│jcze.

Jak wida─ç z powy┼╝szego opisu, depresja w ka┼╝dej formie, czy to ┼éagodniejszej czy bardziej nasilonej jest chorob─ů i jako taka, powinna by─ç leczona przez lekarza specjalist─Ö. Czasem jest to trudne do zrozumienia i zaakceptowania dla osoby , kt├│ra cierpi oraz dla jej otoczenia, kt├│re pr├│buje udziela─ç tzw. ÔÇ× dobrych rad ÔÇ× , motywowa─ç do dzia┼éania, ÔÇ×wzi─Öcia si─Ö w gar┼Ť─ç ÔÇ×. Wszelkie tego typu wysi┼éki , mog─ů przynie┼Ť─ç efekt przeciwny, wp─Ödzaj─ůc osob─Ö do┼Ťwiadczaj─ůc─ů chorobowo obni┼╝onego nastroju w jeszcze wi─Öksze poczucie winy i bezsilno┼Ťci.

Depresj─Ö rozpoznaje si─Ö, nie tylko przez zmiany nastroju, ale r├│wnie┼╝ objawy somatyczne:

  • zaburzenia rytm├│w biologicznych
  • zaburzenia przemiany materii
  • skr├│cenie snu
  • brak apetytu
  • sta┼ée zm─Öczenie
  • obni┼╝enie libido
  • zaburzenia menstruacji i potencji

 

Depresja może przybierać różne postacie ze względu na przyczyny i stopień natężenia.
Mo┼╝emy wyr├│┼╝ni─ç dystymi─Ö, cyklotymi─Ö, depresj─Ö wielk─ů, depresj─Ö sezonow─ů, chorob─Ö maniakalno ÔÇô depresyjn─ů. Bez wzgl─Ödu na rodzaj, symptomy i nat─Ö┼╝enie ÔÇô w przypadku utrzymuj─ůcego si─Ö obni┼╝onego nastroju, dobrze jest skorzysta─ç z konsultacji specjalisty ÔÇô psychiatry, psychologa lub psychoterapeuty. W leczeniu depresji najlepsze efekty daje terapia lekami po┼é─ůczona z psychoterapi─ů.

Autor: Magdalena Romaniuk – psychoterapia W Warszawie

Na podstawie ÔÇ× Psychologia kliniczna ÔÇ× pod redakcj─ů Heleny S─Ök PWN 2005;