Kiedy psychoterapia nie dzia艂a?

Psychoterapia to proces, kt贸ry daje pacjentowi przede wszystkim lepsze rozumienie siebie, swoich postaw i swojego zachowania.

Na psychoterapi臋 decydujemy si臋 w momencie, gdy do艣wiadczamy r贸偶nych trudnych sytuacji 偶yciowych, czy te偶 uci膮偶liwych problem贸w z kt贸rymi nie mo偶emy sobie poradzi膰. 聽Co najwa偶niejsze, decydujemy si臋 na jej podj臋cie, kiedy wydaje si臋 nam 偶e jeste艣my gotowi na zmian臋, potrzebujemy tylko kogo艣, kto pomo偶e nam to wszystko co do艣wiadczamy niejako ogarn膮膰 i spojrze膰 na to z innej strony.

Psychoterapia jednak nie zawsze dzia艂a i nie zawsze b臋dzie dzia艂a膰 tak jak tego oczekujesz, jest ku temu kilka powod贸w:

  • Im d艂u偶ej zwlekasz z otworzeniem si臋 ze swoimi problemami聽przed psychoterapeut膮, tym mniej materia艂u ma on na prace z Tob膮. Ka偶de s艂owo, ka偶de zdanie wypowiedziane do psychoterapeuty ma du偶e znaczenie, ale najwa偶niejsze jest by艣 by艂/a w pe艂ni otwarty/a. Ka偶dy z nas powinien posiada膰 pewien mechanizm ochronny, dzi臋ki kt贸remu nie zwierzamy si臋 ka偶dej napotkanej osobie ze wszystkiego. Jednak przy jednych osobach potrafimy si臋 szybciej zwierza膰, a przy innych moment otworzenia si臋 nast臋puje znacznie p贸藕niej, przy jeszcze innych mo偶e on nigdy nie nast膮pi膰. Czasem r贸wnie偶 bywa tak, 偶e dana osoba nie potrafi si臋 przed nikim otworzy膰,聽 mo偶e to by膰 spowodowane zranieniem, kt贸re nosi w sobie lub inn膮 traum膮, wtedy proces psychoterapeutyczny mo偶e si臋 znacznie op贸藕nia膰.聽 Pami臋taj wi臋c, masz prawo do wyboru psychoterapeuty takiego, z kt贸rym b臋dziesz si臋 dobrze czu膰.聽Je艣li ju偶 na pierwszych spotkaniach widzisz, 偶e z t膮 osob膮 b臋dzie Ci si臋 trudno pracowa艂o, to masz prawo zmieni膰 terapeut臋 i wszystko b臋dzie w porz膮dku! Bywaj膮 lepsze i gorsze pary terapeuta – pacjent i mo偶e to wcale nie by膰 kwestia danego pacjenta ani danego terapeuty, tylko sposobu dopasowania.
  • Oczekiwanie dobrych rad – porad – gotowych schemat贸w rozwi膮za艅 – psychoterapia to nie poradnictwo psychologiczne, nie coaching, ani te偶 nie miejsce na doradztwo 偶yciowe. Psychoterapeuta nie powie Ci jak 偶y膰, nie b臋dzie Ci doradza艂 co i jak zrobi膰. Psychoterapeuta pomo偶e Ci lepiej rozumie膰 siebie tak aby艣 sam/a m贸g艂/mog艂a decydowa膰 co i jak zrobi膰. Zadaniem psychoterapii jest to, aby艣 po jej sko艅czeniu umia艂/a sobie sam/a radzi膰 – a tego nauczysz si臋 tylko wtedy, je艣li b臋dziesz dobrze rozumia艂/a procesy, kt贸re w Tobie zachodz膮. Dlatego te偶 sesja, na kt贸r膮 przyszed艂e艣/przysz艂a艣 z nastawieniem, 偶e otrzymasz gotowe rozwi膮zanie lub porad臋 co zrobi膰 w Twojej sytuacji nie przybli偶y Ci臋 do celu. Sesje s膮 po to aby艣 mia艂/a lepsze zrozumienie tego co si臋 w Tobie dzieje, i aby艣 m贸g艂/ mog艂a na przysz艂o艣膰 sam/a decydowa膰.
  • Zbyt szybkie oczekiwania co do terapii – psychoterapia to nie lekarstwo w postaci pastylki, kt贸r膮 za偶ywa si臋 po to, by po kilku dniach wyzdrowie膰. Wymieniasz psychoterapeucie swoje objawy nie po to, by on co艣 z nimi聽 od razu zrobi艂, ale po to by m贸g艂 zapozna膰 si臋 z Twoimi problemami i przechowywa膰 je w g艂owie do momentu w kt贸rym rozja艣ni si臋 ich szerszy kontekst. Wtedy terapeuta w formie interpretacji b臋dzie Ci臋 informowa膰 o tym, jak rozumie Twoje objawy, jednak mo偶e to d艂ugo potrwa膰 zanim takie rozumienie si臋 pojawi. 'Tutaj te偶 warto wspomnie膰 o r贸偶nicach w podej艣ciach do psychoterapii, bo owszem mog艂e艣/a艣聽 us艂ysze膰 o terapiach kt贸re dzia艂aj膮 natychmiast po kilku/kilkunastu sesjach, problem jedynie jest taki 偶e takie zmiany nie s膮 trwa艂e, a nawet je艣li takie s膮 to prawdziwy problem zosta艂 tylko 'za艂atany’ i pr臋dzej czy p贸藕niej pojawi si臋 w innym aspekcie 偶ycia. Nie oznacza to oczywi艣cie, 偶e ju偶 nawet jednorazowe spotkanie nie mo偶e nie艣膰 ulgi, bo przecie偶 cz臋sto tak si臋 dzieje.
  • Przerzucanie odpowiedzialno艣ci za zmian臋 na terapeut臋 – podj膮艂e艣/ podj臋艂a艣 terapi臋… nie po to, by kto艣 zmieni艂 Twoje 偶ycie, ale po to by艣 sam/a mia艂/a wi臋cej narz臋dzi do wprowadzania zmian w swoje 偶ycie. Nawi膮zuj膮c do popularnego powiedzenia: psychoterapeuta nie da Ci ryby, tylko w臋dk臋. Psychoterapia ma dostarczy膰 Ci narz臋dzi, dzi臋ki kt贸rym – je偶eli b臋dziesz chcia艂/a,聽 wprowadzisz zmiany w swoje 偶ycie. Mo偶e to by proces, kt贸ry r贸wnie偶 b臋dzie wymaga艂 wysi艂ku z Twojej strony i prze艂amywania dotychczas znajomych schemat贸w. By膰 mo偶e nawet cz臋艣膰 Twoich emocji b臋dzie si臋 buntowa膰 przeciwko zmianie. Ujmuj膮c to metaforycznie, terapeuta mo偶e聽kogo艣 spragnionego doprowadzi膰 do wodopoju… ale nie mo偶e go zmusi膰, aby si臋 napi艂, je艣li kto艣 woli trwa膰 w uczuciu bycia spragnionym. 聽Wtedy wydaje si臋, 偶e terapia nie dzia艂a, ale dzia艂a ona w taki spos贸b, 偶e osoba, ju偶 tym razem 艣wiadomie wybiera pozostawanie w tym miejscu, w kt贸rym jest. Terapeuta nie mo偶e nic przecie偶 narzuca膰, ma obowi膮zek szanowania wybor贸w ka偶dego cz艂owieka. 聽

 

呕eby terapia dzia艂a艂a wa偶ne ze strony pacjenta聽 jest przestrzeganie jednej naczelnej zasady psychoterapii:

Nale偶y m贸wi膰 wszystko, co przychodzi do g艂owy, wszystkie Twoje my艣li jakie przebieg艂y Ci przez g艂ow臋, bez wzgl臋du na to jak nieadekwatne, niegrzeczne, g艂upie czy irracjonalne mog膮 Ci si臋 wydawa膰, bez cenzury!